Sáng ngày 12/9/2026, Hiệp hội các Nhà thầu Xây dựng Việt Nam (VACC) tổ chức chương trình “Cà phê nhà thầu xây dựng”, với sự tham dự của lãnh đạo, cán bộ phụ trách kế hoạch và sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp hội viên. Chương trình tập trung trao đổi hai vấn đề đang đặt ra trong thực tiễn thi công: ứng dụng bê tông lắp ghép cho nhà cao tầng và bài toán thiếu hụt nhân lực tại công trường.
Dẫn đề chương trình, ông Nguyễn Quốc Hiệp, Chủ tịch VACC, nhấn mạnh thực tế thiếu nhân lực, đặc biệt lao động trực tiếp tại công trường, đang tạo áp lực ngày càng rõ đối với các nhà thầu. Trong khi nhu cầu xây dựng tăng, việc tuyển dụng và duy trì lực lượng thi công ổn định gặp nhiều khó khăn, cùng với áp lực về chi phí, tiến độ và yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, an toàn. Từ thực tế đó, Chủ tịch VACC đặt vấn đề đẩy mạnh ứng dụng công nghệ để giảm lao động thủ công, nâng năng suất và rút ngắn thời gian thi công. Trong đó, bê tông đúc sẵn, cấu kiện lắp ghép, cơ giới hóa và tự động hóa cần được nghiên cứu, lựa chọn và áp dụng phù hợp với từng loại công trình, điều kiện thi công và yêu cầu của dự án.
Tại chương trình, Đại diện Công ty CP Đầu tư và Xây dựng Xuân Mai giới thiệu kinh nghiệm “Ứng dụng bê tông lắp ghép cho nhà cao tầng tại Việt Nam – Thực trạng, giải pháp, so sánh công nghệ và kinh nghiệm triển khai”.
Theo Xuân Mai, nhà thầu hiện chịu đồng thời nhiều áp lực về thiếu lao động, chi phí nhân công, yêu cầu tiến độ, môi trường và an toàn. Một hướng tiếp cận đang được quan tâm là chuyển một phần công việc từ công trường vào nhà máy, qua đó tăng mức độ cơ giới hóa và kiểm soát chất lượng. Xuân Mai chia sẻ quá trình hơn 40 năm phát triển công nghệ bê tông đúc sẵn và kinh nghiệm triển khai tại nhiều dự án. Các giải pháp được giới thiệu gồm dầm dự ứng lực, sàn bán tiền chế, sàn rỗng Hollowcore, cầu thang đúc sẵn, tường Acotec, tấm tường bao che, ban công – lô gia và buồng vệ sinh đúc sẵn.
Đáng chú ý, Xuân Mai giới thiệu hai hướng kết cấu cho nhà cao tầng. Hệ cột – dầm – sàn kết hợp lõi cứng đang được áp dụng cho các dự án chung cư, văn phòng; trong khi hệ vách chịu lực kết hợp sàn nhịp lớn hướng tới mức độ công nghiệp hóa cao hơn, giảm số lượng công đoạn và lao động trực tiếp tại công trường. Từ các dự án đã triển khai, doanh nghiệp đưa ra một số số liệu so sánh về chi phí, nhân lực và tiến độ giữa giải pháp bê tông đúc sẵn và phương án thi công toàn khối. Tuy nhiên, Xuân Mai cũng lưu ý hiệu quả phụ thuộc rất lớn vào đặc điểm từng dự án, mức độ chuẩn hóa, điều kiện mặt bằng, khoảng cách vận chuyển, thiết bị cẩu lắp và năng lực tổ chức thi công. Một điểm được nhấn mạnh là khâu thiết kế: Kiến trúc, kết cấu và MEP cần được phối hợp chốt sớm, BIM được sử dụng để kiểm soát xung đột và chuẩn hóa cấu kiện. Nếu thiết kế liên tục thay đổi hoặc công trường không đáp ứng điều kiện logistics, lợi thế của bê tông lắp ghép sẽ bị hạn chế.
Từ góc độ tự động hóa, đại diện Newtecons chia sẻ việc doanh nghiệp đã thử nghiệm robot ở một số công đoạn hoàn thiện như bả, sơn và ốp lát. Theo chia sẻ tại chương trình, robot có thể đảm nhận khối lượng công việc lớn ở một số công đoạn, nhưng vẫn cần người vận hành, thiết lập và kiểm tra. Do đó, mục tiêu của tự động hóa trước mắt là tối ưu nguồn lực và giảm những công việc nặng nhọc, lặp lại hoặc có yếu tố rủi ro, chứ không phải thay thế hoàn toàn người lao động.
Bên cạnh đó, ông Trần Minh Thắng, Tổng giám đốc Leafseal, giới thiệu giải pháp vữa cán nền trộn sẵn, tự san phẳng, với mục tiêu giảm nhân công, kiểm soát chất lượng và rút ngắn thời gian thi công so với phương thức truyền thống.
Cũng tại diễn đàn Ông Đào Việt Hà, Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Xây dựng Công trình đô thị, cho rằng bên cạnh yêu cầu về số lượng, nguồn nhân lực xây dựng còn cần cải thiện năng lực thực hành, khả năng thích ứng với môi trường sản xuất công nghiệp, kỹ năng làm việc nhóm và tiếp cận công nghệ mới. Theo tham luận của nhà trường, chương trình đào tạo cần cập nhật nhanh hơn với sự thay đổi của ngành, trong đó chú trọng BIM, công nghệ số, công nghệ thi công hiện đại, xây dựng xanh và kỹ năng thực hành tại doanh nghiệp.
Một đề xuất đáng chú ý là mô hình “cùng tuyển sinh – cùng đào tạo”, theo đó doanh nghiệp có thể chủ động đặt hàng nhu cầu nhân lực, tham gia góp ý chương trình, cử cán bộ tham gia đào tạo và tiếp nhận sinh viên thực tập. Nhà trường đồng thời xây dựng các module đào tạo ngắn hạn để đáp ứng nhu cầu bồi dưỡng, chuyển đổi kỹ năng cho đội ngũ đang làm việc tại doanh nghiệp. Đây cũng là tinh thần của mô hình ba nhà “Nhà trường, Doanh nghiệp và Nhà nước” được nhà trường đề xuất, nhằm đưa đào tạo nghề gần hơn với yêu cầu thực tế của công trường.
Với tinh thần trao đổi thẳng thắn từ thực tiễn doanh nghiệp, chương trình tiếp tục khẳng định vai trò của “Cà phê nhà thầu xây dựng” như một diễn đàn để các hội viên chia sẻ kinh nghiệm, nhận diện những vấn đề đang đặt ra và cùng tìm kiếm các giải pháp phù hợp với thực tiễn ngành xây dựng Việt Nam.
Một số hình ảnh tại buổi giao lưu ” Cà phê Nhà thầu Xây dựng”
